Wielka Wystawa Lwowska 1894 Print E-mail
Places
Author: Eva Zuber   
Friday, 20 March 2009


W
iek XIX, wiek ekspansji przemysłowej i wystaw nie ominął rónież i Galicji. Największa polska wystawa przemysłowa wszech czasów odbyła się we Lwowie w 1894 r. Zwana Wielką, nosiła oficjalną nazwę Powszechna Wystawa Krajowa we Lwowie. Zorganizowana ogromnym wysiłkiem i nakładem pieniężnym całego narodu.

Ambicją Galicji było wydźwignąć się z nędzy, stanąć na równi z innymi krajami europejskimi i pozbyć się raz na zawsze niechlubnej nalepki najbardziej zacofanego kraju w Europie. Wystawa miała za cel olśnić nie tylko "swoich" ale i przyjezdnych. Zamierzenie to zostało dokonane i przekroczone wielokrotnie. O Wielkiej Wystawie mówiono przez dziesiątki lat a skutki jej miały ogromne znaczenie gospodarcze, oświatowe a zwłaszcza kulturalne w późniejszej, niepodległej Polsce a jej dziedzictwo trwa nieprzerwanie aż do dzisiaj.

Historia wystaw na świecie


Idea wystaw pojawiła się we Francji pod koniec XVIII wieku. Pierwszą wystawę zorganizował w 1798 r. margrabia d'Areze w celu reklamy podupadającej fabryki gobelinów. Kolejne wystawy odbyły się za panowania Napoleona w 1801 r. i 1806 r. Wystawy te były monotematyczne i swoim zakresem nie przekraczały ram lokalnych. Jednakże działały już wówczas komitety do oceny wyrobów i przyznawano medale.

Crystal PalacePierwszą wystawą na skalę międzynarodową była Wielka Wystawa Światowa w Londynie w 1851 r. Wzięło w niej udział 16 tys. wystawców i odwiedziło ją ponad 6 mln ludzi. Na wystawę zbudowano specjalny budynek w Hyde Parku, tzw. Crystal Palace (Krysztalowy Palac), który stał się, na wiele lat, podstawą architektoniczną dla wystaw na całym świecie. Ogromna ta budowla miała ponad pół kilometra długości i była szczytem osiągnięć technicznych tamtych czasów. W Kryształowym Palacu sensację, obok słynnego diamentu Koh-i_noor, wywoływały pierwsze publiczne toalety wewnątrz budynku.

Potem potoczyła się lawina. Paryż w 1867 roku, gdzie po raz pierwszy zaplanowano wystawę w tematycznych pawilonach a towarzyszyły im restauracje, kawiarnie i teatr. Antwerpia (1885), Wiedeń (1873), ponownie Paryż (1878, 1889 i 1891) i Londyn (1862). Miasta prześcigały się w wymyślnych atrakcjach np. wieża Eiffla, zbudowana na wystawę w 1889 do dzisiaj ma nieustające powodzenie. Wkrótce i miasta za oceanem poszły w ślady - Nowy Jork 1853, Filadelfia 1876, Melbourne 1880, Chicago 1882 i 1893 i wreszcie Toronto - gdzie ogromna wystawa zwana Canadian National Exhibition odbywa się corocznie nieprzerawanie od 1879 roku.

Historia wystaw w Galicji


Prababką galicyjskich wystaw była wystawa bydła i narzędzi rolniczych we Lwowie w 1850 roku. Od czasu do czasu odbywały się też lokalne wystawy rolnicze w Stanisławowie, Krakowie i Tarnowie ale nie miały one dużego zasiegu.

Dopiero wystawa w 1877 we Lwowie miała większe znaczenie i stanowiła punkt zwrotny w dziejach rozwoju galicyjskiego przemysłu. Wystawa, zorganizowana w ogrodzie Jabłonowskich, nawet jak na XIX wieczne warunki, była skromna. Nie miała wspaniałych pawilonów, ani nie zajmowała ogromnej przestrzeni. Nie prezentowała też specjalnych "atrakcji" dla publiki. Pomimo tego odniosła się ona szerokim echem w całej Galicji i innych ziemach polskich. Stanowiła bowiem skoncentrowany na małym obszarze obraz gospodarczo-rolniczo-przemysłowy kraju. Zarówno wystawcy, jak i organizatorzy i zwiedzający mieli okazję zapoznać się z bogactwem i niedostatkami gospodarki galicyjskiej i porównać ją ze światowymi osiągnięciami. Wystawa ta niejako wytoczyła ramy i kierunki dalszego rozwoju Galicji i uświadomiła potrzebę akcji dogonienia ekonomicznego reszty Europy. Od czasów tej wystawy datuje się też rozwój szkolnictwa zawodowego i przemysłowego. Na wystawie z 1877 roku, doceniając rolę i znaczenie tego typu instytucji, komitet organizacyjny podjął decyzję o urządzaniu wystaw cyklicznie, co 10 lat, na przemian raz we Lwowie, raz w Krakowie.
Wystawa we Lwowie w 1877 roku


Kliknij na zdjęcie, żeby powiększyć

Krakowskie Błonia byly terenem kolejnej wystawy w 1887 i wedle założeń następna wystawa miała się odbyć we Lwowie w 1897. Wystawę jednak przyspieszono na rok 1894, głównie ze względów patriotycznych by uczcić 100 lecie bitwy pod Racławicami - chociaż za oficjalny powód podano chęć jak jak najszybszego dogonienia przemysłu światowego.

Kompletna galeria zdjęć z wystawy znajduje się na ostatniej stronie artykułu




 
< Prev   Next >

Ratujmy kościół w Stojańcach!

Znajdź Szczodrość w Swoim Sercu!

Konto na odbudowę kościoła

Picture of the Month

Julka & Kacper Oblak - Chips are not only for eating!
Julka & Kacper Oblak - Chips are not only for eating!

Reflections

From Our Gallery

,,,mikawki z Koscioła ,,,

,,,mikawki z Koscioła ,,,

Online

No Users Online